Thực tế cho thấy, rất nhiều vụ tai nạn giao thông đáng tiếc xảy ra với học sinh không phải vì các em cố tình vi phạm, mà xuất phát từ nguyên nhân đơn giản: không nắm rõ luật giao thông nhưng vẫn tham gia điều khiển phương tiện hằng ngày.
Học sinh vẫn học Giáo dục công dân, nhưng chưa đủ cho thực tế giao thông
Khi trò chuyện với nhiều học sinh cấp 2, cấp 3, có thể thấy các em vẫn được học môn Giáo dục công dân. Nội dung chủ yếu xoay quanh những chuẩn mực đạo đức quen thuộc như “ra đường gặp người lớn phải làm gì”, cách ứng xử lễ phép, đúng mực. Tuy nhiên, cách tiếp cận này mang tính giáo điều, công thức, gần như không thay đổi suốt nhiều thập kỷ.
Trong khi đó, học sinh ngày nay đang sống trong thời đại 4.0, AI, tiếp cận công nghệ sớm, sử dụng các phương tiện di chuyển cá nhân như xe máy điện, xe đạp điện mỗi ngày. Rõ ràng, giáo dục công dân hiện đại không thể chỉ dừng lại ở đạo đức sách vở, mà cần mở rộng sang những kiến thức liên quan trực tiếp đến an toàn, pháp luật và kỹ năng sống, đặc biệt là luật giao thông.
Giáo dục luật giao thông hiện nay còn mang tính hình thức
Luật giao thông hiện đã được nhiều trường học đưa vào chương trình ngoại khóa hoặc các tiết học ngắn. Tuy nhiên, việc triển khai thường chỉ ở mức “cưỡi ngựa xem hoa”, thiếu chiều sâu và không tạo được ý thức bền vững cho học sinh.
Thực tế dễ nhận thấy là tỷ lệ học sinh đi xe máy điện không đội mũ bảo hiểm rất cao. Có những đợt CSGT ra quân xử lý vi phạm tại cổng trường, quan sát nhanh có thể thấy hơn 90% học sinh không đội mũ bảo hiểm khi điều khiển xe máy điện. Đây là con số đáng báo động.
Luật giao thông không phải kiến thức lý thuyết xa vời, mà liên quan trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng và tương lai của các em.
Đề xuất đưa An toàn giao thông thành môn học chính thức
Từ thực trạng trên, cần nghiêm túc xem xét việc giảm bớt thời lượng dạy đạo đức theo hướng sách vở, thay vào đó là xây dựng môn học An toàn giao thông cho học sinh.
Môn học này cần:
-
Có chương trình bài bản, sát thực tế
-
Có kiểm tra, đánh giá nghiêm túc
-
Trang bị kiến thức về luật giao thông, kỹ năng quan sát, xử lý tình huống
Đặc biệt, học sinh từ đủ 16 tuổi muốn sử dụng xe gắn máy (xăng hoặc điện) nên bắt buộc có chứng chỉ an toàn giao thông, do CSGT phối hợp với nhà trường tổ chức sát hạch và cấp phép.
Lợi ích lâu dài cho học sinh và xã hội
Việc trang bị kiến thức luật giao thông bài bản sẽ giúp học sinh:
-
Tự bảo vệ bản thân khi tham gia giao thông
-
Hình thành thói quen tuân thủ luật từ sớm
-
Góp phần xây dựng môi trường giao thông văn minh, an toàn
Không ít ước mơ của học sinh đã dừng lại ngoài đường, không phải vì các em liều lĩnh, mà vì không biết đâu là đúng – sai khi tham gia giao thông. Ở lứa tuổi còn vô tư, chưa biết sợ, khi được giao vào tay phương tiện di chuyển, các em chỉ biết làm cho xe chạy mà thiếu ý thức về làn đường, phần đường, quyền ưu tiên hay biển báo cấm.
Ngược lại, khi hiểu rõ luật, các em sẽ biết:
-
Khi nào nên đi tiếp, khi nào nên dừng lại
-
Đường nào được đi, đường nào bị cấm
-
Cách nhường đường và quan sát an toàn
Thậm chí, học sinh còn có thể nhắc nhở người lớn trong những trường hợp cố tình vi phạm luật giao thông.
Kết luận
Giáo dục an toàn giao thông cho học sinh không chỉ là trách nhiệm của nhà trường, mà còn là đầu tư cho tương lai xã hội. Việc đưa An toàn giao thông thành môn học chính thức, có kiểm tra và chứng nhận, sẽ giúp giảm thiểu tai nạn, bảo vệ thế hệ trẻ và xây dựng văn hóa giao thông bền vững.
Nguồn tham khảo: VnExpress
